Sound Bites | Auteursrecht en muziek

p. 104 | Werkbegrip

Coldplay - Clocks

Een voorbeeld van een muzikaal idee is een drieklank [do- mi- sol]. De toonafstanden in een akkoord zijn gemeengoed. Het gebruik van een gebroken akkoord in een melodie is dan ook als zelfstandig element niet auteursrechtelijk beschermbaar.

David Guetta - When love takes over

Iedereen mag gebroken akkoorden gebruiken in zijn compositie. Zowel Coldplay’s Clocks als David Guetta’s when love takes over beginnen met een gebroken akkoord.
Het muzikaal idee bestaat uit 2 noten in de track Roxanne, en uit 4 noten in de Vijfde symfonie.


p. 105 | Prior art

J. Pachelbel - Canon in D major

Ontleend uit een niet auteursrechtelijke beschermd werk: Stel, een componist gebruikt een fragment uit de Canon van Pachelbel in zijn compositie. Het ontleende fragment ontbeert dan een eigen oorspronkelijk karakter.

Coolio - I C U when I get there

De van Pachelbel overgenomen passage ontbeert een eigen oorspronkelijk karakter. Coolio zal dus eigen elementen moeten toevoegen wil zijn track de voor auteursrecht vereiste originaliteit halen.

America - A horse with no name

Ontleend uit een auteursrechtelijk beschermd werk: In Michael Jackson’s A Place with no name gebruikt tal van elementen uit America’s A horse with no name. De overgenomen elementen ontberen een eigen oorspronkelijk karakter.

Michael Jackson - A place with no name

A place with no name is hoorbaar gebaseerd op America's A horse with no name. De overgenomen elementen betreffen dus prior art. In dit geval geniet de prior art nog auteursrechtelijke bescherming.

p. 106-107 | Persoonlijk stempel

Akkoordprogressies

Akkoordprogressies zijn als zelfstandig element niet beschermbaar. De concrete manier waarop een akkoordprogressie wordt gebruikt, kan wel blijk geven van het persoonlijk stempel van de maker.

A D E; Asus4 Dsus2 Esus4; Asus2 Dsus4 Asus2 akkoorden

Sus-akkoorden zijn als zodanig ook niet oorspronkelijk, maar de keuze van de componist om op een specifieke plaats een sus-akkoord te gebruiken, kan - eventueel in combinatie met andere elementen - blijk geven van een persoonlijk stempel.

Tom Petty's Free Fallin' is een klassiek voorbeeld wanneer het het gebruik van sus-akkoorden betreft. (En luister nu eens naar Back for Good van Take That...)

Ook in CC Grand's Lost komen Sus-akkoorden voor.





Planet X -Alien Hip Hop

Uit een drumpatroon in 4/4 waarbij hi-hats in zestiende noten, kicks op de eerste en de derde tel, de snare op twee en vier vallen, zal onvoldoende getuigen van creatieve keuzes van de maker. Ook in drum- en percussiepatronen kunnen persoonlijke keuzes worden gemaakt. Persoonlijke keuzes kunnen worden gemaakt in het toevoegen en de plaatsing van bijvoorbeeld ghost notes, accenten, breeknoten…Hoe complexer het drumpatroon, hoe meer kans dat er persoonlijke keuzes zijn gemaakt.
In Allen vs Destiny’s Child diende de rechter zich over de auteursrechtelijke beschermbaarheid van een 3-noten frase uit te spreken. Het gebruik van een dalende terts kon worden beschouwd als een elementaire muzikale bouwsteen. De Amerikaanse rechtbank oordeelde dat een 3 noten-frase met een dalende terts als zelfstandig element niet voor bescherming in aanmerking komt omdat het niet de vereiste originaliteit bezit. Een Nederlandse rechter zou hoogstwaarschijnlijk tot dezelfde conclusie gekomen zijn.

p. 109 & p. 111 | Stijlnabootsing

Soundalikes

In soundalikes wordt het klankbeeld van een bestaand werk overgenomen. Dat betekent niet dat er automatisch sprake is van inbreuk. Soms is dat echter wel het geval, als de auteursrechtelijk herkenbare trekken zijn overgenomen. Dat is wat anders dan associatie met een bestaande track!







Toelaatbare stijlnabootsing

Lees mijn blog over deze kwestie. Er is in dit geval mijns inziens sprake van een toelaatbare stijlnabootsing.


Zack Hemsey - Mind Heist

Steve Jablonsky - It's our fight

Toelaatbare stijlnabootsing

p. 112-113 | Slaafse nabootsing

Hans Zimmer - Woad to Ruin

Hans Zimmer - One Day

James Horner - Rose

Klaus Badelt - Godspeed

Steve Jablonsky - Scorponok

Hans Zimmer - Kraken

Justin Timberlake - Strawberry Bubblegum

Barry White vs Timbaland & Justin Timberlake: Strawberry Bubblegum : intro. Het detunen van Timbaland’s stem had men ook op een andere wijze kunnen doen maar dan was de referentie c.q. knipoog naar Barry White verloren gegaan.

Barry White - Just the way you are

Omar - Stylin

Sam Sparro - Happiness

Sam Sparro's lijkt op Omar's stem. Dat kan de luisteraar een moment in verwarring brengen.