Muziektheorie

p. 91 | Tempo, maatsoort, ritme

4/4

4/4: vier tellen en 1 tel komt overeen met 1 kwartnoot.

6/8

6/8: zes tellen en 1 tel komt overeen met 1 achtste noot.
In Buckley's track is de 6/8 maatsoort goed hoorbaar. Kick op de eerste tel, snare op de vierde tel.

13/16

13/16: Marco Minneman demonstreert een 13/16 drumpatroon.


p. 92 | Intervallen

John Williams - Flying Theme (E.T.)

Een dramatische melodie begint vaak met een groot interval. De beginnoten (0.13 min) van Williams ‘Flying Theme’ uit E.T. zijn hier een voorbeeld van.

Intervallen

Intervallen: prime, secunde, terts, kwart, kwint, sext, septiem, octaaf.

p. 93 -94| Toonsoort

C majeur toonladder

Wanneer een muziekstuk in de toonsoort C is geschreven wil dat zeggen dat de grond- toon C is en vanuit C een majeurtoonladder volgt met aan de voortekening geen enkele kruis of mol.

Frédéric Chopin – 24 Préludes, Op.28:20, C min.

Moduleren is een techniek die vaak gebruikt wordt om de muzikale plot een onverwachte wending te geven.

VandenPlas - Final Murder

Verwante toonaarden zijn de meest voor de hand liggende keuzes om te moduleren. Doorgaans zal het muziekstuk eindigen in de hoofdtoonsoort.
Luister naar de modulatie rondom 8.30 min.

Parallelle toonsoort

Iedere toonsoort heeft een parallelle toonsoort: majeur versus mineur. C majeur heeft a mineur als tegenhanger. A-mineur begint een kleine terts lager dan de grondtoon C en kent eenzelfde voortekening.

Kwintencircel

De kwintencirkel geeft parallelle toonsoorten grafisch weer: een volledige cirkel waarin ieder toonsoort een eigen plaats inneemt en in verhouding staat met de vorige en de volgende.

In omgekeerde richting wordt de kwintencirkel de 'circle of fourths'. Door deze techniek toe te passen kunnen alle akkoorden in bijv. C majeur worden gespeeld. In de Jazz standaard Autumn Leaves is de toepassing van de kwintencirkel (circle of fourths) duidelijk hoorbaar.


Jordan Rudess legt de kwintencirkel uit

p. 94-95 | Toonladders

Toonafstanden majeur toonladder

De toonafstanden van de majeurtoonladder zijn: 1, 1, 1⁄2, 1, 1, 1, 1⁄2.

Toonafstanden mineurtoonladders

De toonafstanden van de natuurlijke of oorspronkelijke mineurtoonladder zijn 1, 1⁄2, 1, 1, 1⁄2, 1,1. Deze mineurtoonladder heeft een melodische en harmonische variant.




p. 95-96 | Akkoorden

Eenvoudige akkoorden

De belangrijkste akkoorden zijn mineur, majeur, dominant septiem en deze kunnen in iedere toonsoort worden gespeeld.

Eleven Wives begint met een akkoordprogressie, opgebouwd uit eenvoudige akkoorden: Am Em/G Dm/F G.

Complexe akkoorden

Aan een drieklank kunnen ter verrijking meer tonen worden toegevoegd waardoor complexe akkoorden ontstaan. Daarnaast bestaan er ook meer complexe akkoorden zoals gealtereerde, verminderde (septiem), vermeerderde, overmatige of suspended (uitgesteld) akkoorden.
In de intro van 'Pick up the Pieces" wordt een complex C7 (#9) akkoord gebruikt.

Omkering C majeur

Een akkoord kan worden omgekeerd door de ligging van de tonen te veranderen.

In het voorbeeld kun je omkeringen van C maj, horen.

In de intro van 'This is how we do' is het derde akkoord een omkering in de eerste ligging van C maj. A min, G maj, C maj, F maj.



p. 96 | Akkoordprogressies

Een akkoordprogressie is een opeenvolging van akkoorden. Akkoorden vervullen daarin een harmonische functie afhankelijk van hun tonale graad in de toonsoort.


p. 97 | Transpositie

Bach transponeert Vivaldi

Bij het transponeren wordt de gehele compositie omgezet naar een andere toonsoort. Bij het transponeren moeten de toonafstanden en verhoudingen gelijk blijven.


p. 98 | Compositie

Het compositieproces

Dario Marianelli vertelt in dit filmfragment over zijn compositie proces

p. 98 | Structuur

Klassieke sonatevorm (incl. coda)

Het eerste deel van de eerste symfonie van Beethoven in C majeur Op. 21 is in de klassieke sonatevorm (inclusief coda) geschreven, zoals destijds gebruikelijk was.

p. 99 | Compositie & stijl

Een muziekstuk is doorgaans in een bepaald muziekgenre geschreven. Elk genre heeft stijl typische elementen, denk aan versieringen in de barok.

Flying Lotus combineert verschillende stijlelementen uit Jazz, fusion en electronica.


Genres, formules, stijlen

Populaire muziek moet een breed publiek aanspreken. Wanneer componisten een bepaalde trend of stijl volgen, zullen zij daarbij gebruik maken van geijkte formules en klanken die op dat moment in zijn.